Tygodnik Konkrety.pl: komedia i szaleństwo w „Zamkniętym z powodu bogactwa”

  • Drukuj
W najbliższą sobotę w legnickim teatrze premiera sztuki Tankreda Dorsta „Zamknięte z powodu bogactwa” - zapowiada Marta Czachórska w najnowszym numerze tygodnika Konkrety.pl. – Teatr Jacka Głomba i jego zespół aktorski to idealne miejsce, by zmierzyć się z tą rewelacyjnie napisaną historią. W Legnicy zrealizuję jedno ze swoich marzeń – objaśnia reżyser przedstawienia Jacek Papis.

Legnickie przedstawienie to polska prapremiera sztuki „Zamknięte z powodu bogactwa” napisanej przez Tankreda Dorsta. Do tej pory w naszym kraju wystawiono tylko cztery sztuki tego wybitnego niemieckiego dramaturga: „Ja, Feuerbach”, „I co dalej, szary człowieku”, „Fernando Krapp napisał do mnie ten list” oraz „Merlin, czyli ziemia jałowa”.

Dorst dramaturg

Dorst jest autorem ponad 30 dramatów, napisał także m.in. scenariusze filmowe, słuchowiska czy libretta operowe oraz baletowe. Pracuje z żoną, Ursulą Ehler, która od 1970 roku jest współautorką jego dramatów. Sławę przyniósł mu wystawiony w 1968 roku „Toller”. Od tamtej pory jego sztuki często goszczą na europejskich afiszach. Dorst został już wiele razy wyróżniony za swoją twórczość, otrzymał m.in. nagrodę Georga Bûchnera (1990), nagrodę ETA Hoffmanna (1997), nagrodę Maksa Frischa (1998). W swojej twórczości konfrontuje wyobrażenia człowieka o samym sobie i otaczającym go świecie z rzeczywistością, ujawniając brutalny rozdźwięk. Dramatyzm miesza się u niego z komizmem.

– Myślę, że w gruncie rzeczy piszę ciągle jedną sztukę, na ten sam temat. Człowiek gra rolę, której wymaga od niego społeczeństwo, moralność publiczna. Jest to fatalna gra, a właściwie także komedia: komizm i smutek, zło i szaleństwo – wszystko to się miesza – wyznał kiedyś niemiecki dramaturg.

Historia o obłędzie


Przedstawienie, które zobaczymy w Teatrze Modrzejewskiej, Dorst napisał wraz z żoną w 1994 roku. Sztuka swoją prapremierę miała w 1998 roku w monachijskim Bayerisches Staatsschauspiel. „Zamknięte z powodu bogactwa” to opowieść o Maksie i Róży Gallenz, małżeństwie prowadzącym sklepik, które wygrywa w totolotka i z dnia na dzień z ludzi zwyczajnych przeistacza się w milionerów. Teraz ich marzenia, które wcześniej z powodu braku funduszy były niemożliwe do spełnienia, mogą się ziścić. Max i Róża są przekonani, że pieniądze to ucieleśnienie ich szczęścia Jednak gdy spotyka ich to „szczęście”, zupełnie nie wiedzą, co zrobić z tak dużą sumą pieniędzy. Bogactwo uderza im do głowy, myślą, że dzięki niemu mogą robić, co chcą i pozostaną bezkarni. Ich zachowania są coraz bardziej szalone i powoli przechodzą w obłęd.

Bohaterowie „Zamknięte z powodu bogactwa” to ludzie żyjący dla przedmiotów, ich egzystencja podporządkowana jest konsumpcji. Zdobywając bogactwo, zaczynają się staczać emocjonalnie i umysłowo. Zachowują się coraz bardziej absurdalnie i stopniowo idiocieją.

Gorzka prawda


Tekst Dorsta obnaża gorzką prawdę o nas samych i choć tekst powstał ponad 10 lat temu, nie stracił na aktualności. Nadal pieniądze są dla wielu z nas synonimem życiowego sukcesu i spełnienia. Nadal wielu uważa, że dzięki bogactwu można stać się wyjątkowym, a każde wyrządzone zło spłacić błyszczącą monetą.

„Zamknięte...” to komedia, więc rzeczy nieprzyjemne podane zostały w przystępny sposób. Spektakl wystawiony zostanie po raz pierwszy na polskiej scenie. Warto zobaczyć, co przygotował legnicki teatr i w jaki sposób reżyser Jacek Papis zmierzył się ze swoim marzeniem. Premiera spektaklu w sobotę, 17 lutego, o godz. 19.
Sztukę na język polski przełożyła Elżbieta Jeleń. Scenografię stworzył Wojciech Radtke, a muzykę Hanna Klepacka. Występują: Bogdan Grzeszczak, Joanna Gonschorek, Tadeusz Ratuszniak, Magda Skiba, Paweł Palcat, Ewa Galusińska, Anita Poddębniak, Małgorzata Urbańska, Rafał Cieluch, Paweł Wolak.

******************************************************

Jacek Papis
– reżyser, dramaturg, aktor i scenarzysta. Urodził się 13 sierpnia 1969 r. w Szczecinie. Ukończył Wydziału Reżyserii w Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej w Krakowie (1999) oraz Wydział Wiedzy o Teatrze w Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej w Warszawie (1995). Jest współtwórcą Teatru Wytwórni w Warszawie (2005) i grupy dramaturgicznej G8 oraz twórcą grupy teatralnej MEXYK, działającej przy teatrze Stara Prochownia w Warszawie (2001). Przez wiele lat był asystentem Mai Komorowskiej (PWST w Warszawie) i Krystiana Lupy (PWST w Krakowie oraz Teatr Stary). W roku 2000 został stypendystą Ministerstwa Kultury za twórczość dramaturgiczną. Jego teksty znalazły się w „Antologii współczesnego dramatu polskiego” (PangaPank - Kraków 2005). Napisał m.in: „Snu czas”, „Turetycy”, „Sztuka Mięsa”, „Suisajd”, „Polowanie na Żmirłacza”, „Tamta Przestrzeń”, „Czerwony Szalik”. Wyreżyserował m.in.: „Siedmiu przeciw Tebom” według Ajschylosa, Sofoklesa i Eurypidesa w Teatrze Powszechnym w Radomiu, „Paw królowej. Opera praska” według powieści Doroty Masłowskiej w Teatrze Wytwórni, „Dom za miastem”, „Komponenty”, „Mieszkam tu”.

(Marta Czachórska, „Komedia i szaleństwo”, Tygodnik Konkrety.pl, 14.02.2007)